Skrypt ten został przygotowany w celu wsparcia wykładu poświęconego
rozwojowi nauk ekonomicznych, oferowanego słuchaczom stacjonarnych
studiów doktoranckich w Szkole Głównej Handlowej. Jest to drugie,
uaktualnione wydanie.
W skrypcie omówiono te teorie ekonomiczne,
które są wykładane współcześnie. Pominięto teorie, które - mimo
istotnego znaczenia w przeszłości - obecnie zostały niemal całkowicie
zapomniane. Dotyczy to zwłaszcza ekonomii marksowskiej.
Obok teorii
dawnych zamieszczono także współczesne. Okaże się wtedy, że niemal
wszystkie obecnie istotne teorie posiadają starszy rodowód, często
znajdujący się w ekonomii klasycznej.
Celem skryptu jest nie tylko
prezentacja teorii ekonomicznych, lecz również związków między nimi, w
tym punktów spornych. Jest to niezbędne, gdyż współcześnie trudno
dostrzec dominującą myśl ekonomiczną. Ekonomia klasyczno-neoklasyczna ma
silnego oponenta w podejściu instytucjonalnym do zdarzeń gospodarczych,
nie wspominając o ekonomii rozwoju, w której znajdują zastosowanie
zarówno podejście historyczno-instytucjonalne, jak i geograficzne
(przyrodnicze).
Jest to zrozumiałe, gdyż gospodarka światowa
pozostaje zróżnicowana. W ogólnym ujęciu można mówić o dualnym podziale
świata na część (relatywnie) zamożną oraz część (relatywnie) ubogą,
zatem o przynajmniej dwóch grupach teorii ekonomicznych.
W skrypcie
podstawowy nacisk jest położony na teorie makroekonomiczne. Czasami
jest to ujęcie najszersze z możliwych - globalne, w którym analizowane
wielkości ekonomiczne odnoszą się do całego świata lub do jednej z jego
dwóch wyodrębnionych części (zamożnej i ubogiej). Mniej jest ujęcia
mikroekonomicznego, które występuje w formie teorii przedsiębiorczości,
stanowiących składowe szerszych teorii ekonomicznych.
Autor liczy,
że skrypt spełni nałożone mu zadanie, przybliżając Czytelnikowi zarówno
historię, jak i stan współczesny nauk ekonomicznych.
Ryszard Bartkowiak Warszawa, kwiecień 2011 roku